معرق کاری یا پاره چینی

 معرق کاری یا پاره چینی 
معرق کاری صنعتی است که در آن با قطعه های چوب یا کاشی یا فلز و غیره بر اساس طرح یا نقشۀ قبلی تابلوهایی می سازند.

معرق کاری با چوب: در معرق کاری با چوب از چوب های خودرنگ درختانی همچون عناب و گردو و سنجد و غیره استفاده می کنند. هنرمند معرق کار برای تزئین کار خود از صدف یا مروارید یا سنگ و فلز زینتی استفاده می کند.
*
دو کار پاره چینی با چوب، کاری از: ونوس تاثیری

قیز راضی، اوغلان راضی، آرادا نه ائیلر قاضی

 گونلرین بیر گونونده، ائشیتدیک کی یولداشیمیزمهرناز، قیزینی اره وئریب. یولداشلارنان بیرلیکده( من، لیلا، هاله، صالیحا) قرارلاشدیک و مبارک اولسونا گئتدیک. ایلک و اؤنملی سؤزوموز، کبین- باشلیق ایدی.

لیلا دئدی:« آللاه مبارک ائیله سین. قوشا قاریسینلار انشالله.هله دئی گؤراخ کبین – باشلیق نه قدیر اولدو؟»
مهرناز آغزین آچمادان قاباق، هاله دئدی:« بللی دیر گی گول اندام کیمی گؤزل – گؤیچک بیر قیزا مینلرجه سکه ده آزدی.»
دئدیم:« آی بالام کبینی کیم وئریب، کیم آلیب.»
مهرناز شاققیلدیاراق گؤلوب دئدی:« کبینی کوره کنیم وئردی، قیزیم دا آلدی.»
قاباقجا دئدیک بس میرت ائلیر. آما مهرناز آنداماند ایچندن سونرا بیلدیک کی میرت دئییل، بلکی دوغوردان دا کبین وئریلیب و آلینیب. دئدیم:« آما بورا اؤز آرامیزدادیرها، کورَکَن اوقدیر وارلی- کارلی دیر کی همن کبین سفره سینین باشیندا گلینه،مین لرجه سکه وئریب.»
مهرناز جاواب وئردی:« یوخ جانیم نه مین سکه سی دی! قیزیم نیشانلی اولاندان سورا کبین دن سؤز آچدیق، کورکن دئدی کی سفارش ائلییب مملکتیندن کبینی گؤنده ره لر. ائله بیلدیک کی بونلاردا رسم دیر کبینی اؤزلری معین ائلییب نقد تحویل وئرللر. بیر نئچه گوندن سونرا کورکن بیزه گلدی و بیردانا قوطو کبین آدینا قیزیما وئردی. قوطونو آچیب، ایچینه باخدیم. بیر جلد قرآن کریم، بیر شاخه نابات، بیرسری گوموش آینا - شمعدان، بیرده بیر سری گؤزل و آغیر قیزیل. هیرسله نیب دئدیم:« یاخجی اوغلان! بیزی سریمیسن! بو یعنی کبین؟»

کورکن اوزونو قیزیما چئویریب، الین جیبینه آتیب، پول کیفینین ایجیندن ایکی مین یورو چیخاردیب، قیزیما طرف توتوب دئدی:« آز اولدو؟ گل جانیم ایکی مین یورو دا واریمدی. گئدک اؤزووه نه ایستیرسن آل.»
بیلمیرسیز کی او آندا نئجه هریسیم باغیرساغیمی کسیردی. ایسته دیم بیرسؤزدئییم کی قیزیم قوطونو میزین اوستونه قویوب، قوللارنی آچیب اوغلانین بوینونا سالیب، تشکر ائیله دی. سونرا سئوینجک منه خداحافظ دئییب، گئتدیلر. من ایسه، آغزی آچیق و باخا- باخا یئریمده دونوب قالدیم. »
بیر نئچه آن هامیمیز سس سیز بیر بیریمیزه باخدیق. تاکی لیلا دیله گلیب دئدی:« تعجبدن دئدیم بس بوینوز چیخارتدیم! آما نه اولاجاق انشالله خوشبخت اولسونلار.آما آدام قورخوردا! کبین اولماسا آللاه ایراغ ائیله سین، بوگون – ساباح، قیزیوین قئیین – قوداسی، باشینا چالارلار. آخی سن قیزین آناسی سان گرک دیله گلئیدین. بیر سؤزلر دیئدین.»
صالیحا مهرنازی قاباقلاییب دئدی:« یوخ جانیم. کورکن، بیزیم مملکتدن دی. بیزیم اورالاردا کبینی نیشانلی کن وئریرلر. کبین بیر سؤوقت دیر کی بَیک، گلینه وئریر. بیزیم اورالاردا کبین اوستونده بیرینین باشی آلچاق اولماز. وارین وئرن اوتانماز. من سیزی باشادوشه بیلمیرم. آخی یازیق دامادین مین لرجه سکه سی هاردایدی کی زورا سالیرسیزکی بویون آلا؟!»
مهرنازین بیرآز اوره یی آچیلیب دئدی:« بیزیم قیز دا سئوینیر کی، هم سئودیگی اوغلانا اره گئدیب، همی ده کبینین آلیب. قدیمنن دئییب لر، ایکی کؤنول بیر اولسا، قاضی بیگه نه گرک.»
*
متن فارسی در سایت مردِ روز
*

یوخو گؤردوم

 متن فارسی در رادیو زمانه

یوخو گؤردوم ( متن ترکی خواب دیدم )
اسفندآینین ییرمی دوققوزویدو. جان یولداشیمنان بیرلیکده اوتوروب، یئیین – یئیین بایرام خط لریمیزی یازیردوخ. معلیمیمیز بایرام تعطیلی اوچون بیرجه عالم خط دئمیشدی. بیز ایکیمیز قرار قویموشدوخ کی خط لریمیزی ایل تحویلیندن قاباق یازیب قورتاراخ، سیزده بدر گونونه جاخ راحات اولوب گؤروشه گئدیب و بایرامین دادینی چیخارداخ.
اورقیه آنام، قره رنگده اولان خیاطی چرخینین قاباغیندا اوتوروب، چرخینی فیرلادیب و منیم گولو واه - واهی چادرامین دؤرد بیر یانین چرخلیردی. یاری یوخو، یاری اویاق حالدا اونا باخیب و پیچیلدیاراق جان یولداشیما دئدیم:« آی قیز اورقیه آنام چوخداندی اؤلوب کی هئچ، هله سومویکلری ده چورویوب. گؤره سن بونون بوردا نه ایشی وار؟ هله اوز- گؤزونه باخ، هئچ قیریشمییب، قوجالمییب!»
جان یولداشیم دئدی:« قیز سن نه تورکه سَیاخ سان. چوخدان اؤلدوغو بللی دی دا. بیز یوخو گؤروروخ.»
دئدیم:« عجب! بس اوناگؤره چرخ خیاطی سی برقی اولمویوب!»
اورقیه آنام باشینی قوزاییب گولرک دئدی:« منیم بالام، جان یولداشین دوز دئییر. دانیشماغا دم وئرینجه، تئز اول خط لریوی یاز. منده چادراوی قورتاریرام. اؤرت باشیوا، گئت بایرام گؤروشلرینه.»
سونرا گؤزومو آچیب- یومونجا، ساباح اولدو و جان یولداشیمنان بیرلیکده، گولو واه -  واهی چادرالاریمیزی باشیمیزا اؤرتدوک. وای نئجه ده گؤیچک بیر چادرایدی! آق بیر چادرا، قیرمیزی گوللری و یاشیل یاپراقلاری ایشیم – ایشیم ایشیلدیردی.
اورقیه آنام هر زامانکی کیمی بیزه دعا ائلییب دئدی:« ماشالله. آللاه نظرلردن قوروسون.»
ائودن ائشیه چیخدیوخ. هله نئچه آددیم یول گئتمه میشدیک، کی مهناز لا اوز به اوز گلدیک. اونون چادراسی چوخ نازیک وگؤیچک ایدی. چوخلو گلین فاتاسینا بنزیردی تا چادرا. نئچه قدم یئریمه میشدیک کی اوزاقدان پلیس لر تاپیلدیلار. بیر توت ها توت دوشدو کی گل گؤره سن. مهناز دئدی:« تئز اولون یا چادرالاریزی آچین یادا قاچین ائویزه.»
دئدیم:« نیه مثلا؟ بیز نئینه میشیک کی ائوه قاچاق؟»
مهناز جوابیمدا دئدی:« قیز چادرا قاداغان دی، قاداغان، گؤرسه لر توتوپ شاللاق ویرارلار.»
گئنه تعجّب نن سوروشدوم:« آخی نیه مثلا؟ چادرادی دا؟»
دئدی:« زهر مار نیه مثلا، درد نیه مثلا، نیه به سنین ایکی قیرانلیغین گئج دوشورقیز؟ هلبت ایشلری موشکوله دوشوب آروادلارین دوواریندان آلچاق دووار تاپابیلمییبلاردا!»
هله سؤزو آغزیندا قورتولمامیشدی کی بیر دسته جاوان لارنان کی شعار وئره – وئره گلیردیلر، اوز به اوز گلدیک:« بو آزاد مملکت ده آقا عبا حرامدی، خانم چادرا حرامدی، فلانی دن قالاندی»
هله هویوخوب آغزیم آچیق قالیب دئدیم:« وای ده ده م وای ننم، بونلارین شعارلاری دا بیر – بیرینه بنزیر.»
بیر نئچه دیقه دن سونرا، مامورلارآتلی قاریشقا کیمین تاپیلدیلار. مهناز ایله جان یولداشیم آرادان قاچدیلار، من ایسه آغزیم آچیق، مامورلارین گیرینه دوشدوم. مامورلارین ایکی سی کیشی، ایکی سی ده آروادیدی. آروادلارین بیرینین بویو اوجا، اوبیرسی ایسه قیسسا بویودو. قورخا – قورخا سوروشدوم:« نه اولوبدور؟»
اوجابوی آرواد دئدی:«هله سیرتیخ – سیرتیخ سوروشوردا!»
قیسسا بوی آرواد دئدی:« دئمه لی بیلمیرسن نه اولوب؟ بو ندی باشیندا؟»
قورخولو حالیمنان دئدیم:« چادرادی دا!»
اوجا بوی آرواد دئدی:« هله اوتانمیر دانیشیردا! ایندی اللی شاللاخ یئییب هوشون باشیوا گلندن سورا باشادوشرسن.»
آغلییب یالواراراق دئدیم:« نیه شاللاخ ویریسیز؟ واللاه من هئچ بیر ایش گؤرمه میشم گوناهیم یوخ!»
قیسسا بوی آرواد دئدی:« بوندان یئکه گوناه؟ آخماخ! آنلاماز، مین اوچ یوز قدیمنن قالما دیل قانماز! چادرا اؤرتوب ائشیه چیخمیسان کی مملکتین آبرین آپاراسان؟»
یالواراراق دئدیم:« بو بیر پارچادی، یعنی پالتاردی، آروادلارین سنّتی پالتاری دی. باخین نه گؤزل گوللری وار؟ بونون بی آبیرچی لیق لا هئچ ایشی یوخ. باغیشلایین دا نولور.»
ایکی مامور بیردن چیغیردیلار:« اؤلوم اولسون چادرالییا.»
هویوخوب دئدیم:« آخی بو نه دئمک؟ نه واخدان چادرا قاداغان اولوب؟ »
اوجا بوی آرواد دئدی:« سیمی تنه باخ، گئنه ده دانیشیر.»
ایسته دیم دانیشام، یالوارام، آغلییام، بلکی منی بوراخالارکی قیسسا بوی آرواد، بارماغینی دوداغینا قویوب، سسیمی کسمه یه امیر وئردی. سونرا منی پلیس ماشینینا میندیریب، شهرین مئیدانینا آپاردیلار. منن سورا، بیر نئچه آروادی دا توتموشدولار. اوجا بوی آرواد جیبیندن بیر کاغاذ چیخارتدی، بیر شئی لر اوخودو. سونرا قیسسا بوی آروادنان یانینداکیلار بیز نئچه آروادی آغاجا باغلادیلار. قیسسا بوی آرواد بیر یوغون شاللاق گتیردی. بیر دور الینه دولویاندان سونرا، شاللاقی هاوادا اوینادیب و هاوانین ذره لرینی یئرایله گؤی آراسیندا اوینادیب، نه کی قوجو واریدی، آجیماسیزجا کوره ییمین اورتاسینا چیرپدی. بوتون سوموهلریمین قیریلما سسیندن یوخودان داشلاندیم. یئریمدن آتلییب، چیراغی یاندیردیم. هئچ بیر خبر یوخویدو. وای آللاها شوکور! گؤردوکلریمین هامیسی یوخویموش. دؤوره مده کیمسه یوخویدو. من ایدیم، اتاقیدی، سس سیزلیک و بیر سوال گله جکده کیلردن. 

 

به بهانۀ شاهنامه و حکیم فردوسی

به نام خداوندِ جان و خرد
کزاین برتر اندیشه برنگذرد

بیست و پنجم اردیبهشت است و روز پاسداشت زبان فارسی و حکیم فردوسی طوسی که شاهنامه را سرود و تقدیم سلطان محمود غزنوی کرد. می گویند سلطان، پس از اتمام شاهنامه به وعده اش عمل نکرد و مبلغ ناچیزی به او فرستاد. فردوسی به حمام رفت و پس از شستشو، ارمغان شاه را به دلّاکِ حمام داد و موجب خشم شاه شد. سلطان پس از مدتی شاه پشیمان گشته و مبلغ وعده داده را به فردوسی فرستاد. هدیۀ شاه زمانی رسید که جنازه شاعر را برای دفن می بردند. گویا که فردوسی این مصراع معروفش را زمزمه می کند:« نوش داروئی و بعد از مرگ سهراب آمدی» طفلک شاعری که سی سال زحمت کشید و واعظِ شهر اجازه دفنش را در آرامگاه مسلمین نداد و در باغ خودش دفن شد. لازم است یادی کنیم از « حسین لرزاده» و « هوشنگ سیحون» طراحان آرامگاه فردوسی.
نمونۀ اشعار او را در کتابهای درسی، همچون جنگ رستم با اکوان دیو، سیاوش، سهراب، زال و سام و گردآفرید، بنابر تکلیف، ازبر کردم.  شاهنامه ای که همراه دیوان حافظ و قرآن و مفاتیح و رساله در گوشه ای از طاقچه ایستاده و جلوه نمایی می کرد. مشغله وتلاش زیاد بود و فرصت مطالعه کم. به غربتستان که کوچ کردیم، روش زندگی هم تغییر کرد. تنهایی، غربت، دور از خانه و دیار و نزدیکان و همکاران. راستی که ما دور از دیاران، چه روزگاری پشت سرگذاشتیم.
تعدادی کتاب با خود آورده بودم که شاهنامه نیز بین آنها بود و بهترین فرصت برای مطالعه اش. زال و سام و سیمرغ و رستم و سهراب و سیاوش و الی آخر. تازه فهمیدم که بیشتر فیلمهای سینمائی، به اقتباس از این کتاب غنی ساخته شده اند. پادشاهی پدر و پسر را که سالهاست همدیگر را ندیده اند روبروی هم قرار می دهد تا یکی دیگری را بکشد.( رستم و سهراب ) سپاوشی که قربانی هوی و هوس نامادری می شود و به تحریک او خونش به ناحق ریخته می شود. مظلومیت سیاوش، سیمرغ، دیو و داستانهای دیگر. با خواندن این کتاب که پس از شروع بی وقفه خواندمش، همراه با رستم، در سوگ سهراب ، در مظلومیت سیاوش ،... گریستم. کتابی روان و خواندنی با افسانه ها و مطالب بسیار جالب و آموزنده ، اشعار روان و خواندنی که ارزش چندین بار خواندن را دارد.
*
به نام نکو گر بمیرم رواست
مرا نام باید که تن، مرگ راست

دلم خوش نیست، غمگینم

 دلم خوش نیست، غمگینم
پدرم که رفت، یاریم یتیم قادالدیم. پس از سپری شدن یک دهه، مادر نیز رفت و جیلخا یتیم قالدیم. پس از چندماهی که از رفتنش می گذرد، هنوز دلم آرام نگرفته. گوئی که همین دیروز، خبر رفتنش را داده اند. دلم می خواهد شیون کنم و فریاد بکشم و یک دلِ سیر بگریم، تا این صاحب مرده آرام شوند. عزیزانم دلداریم می دهند:« برو خدا را شکر کن که هشتاد و چند سال با سلامتی عمر کرد. محتاج رختخواب و بیمارستان نشد. بیمار شد و در اثر کهولت درگذشت. ناشکری نکن که خدا را خوش نمی آید.» آنچه که می گویند می پذیرم. اما مادر است دیگر. مادر پیر و فرسوده هم باشد مادر است و بس.

هفتۀ گذشته بود

 هفتۀ گذشته بود

هفتۀ گذشته بود و روز معلّم و من همچنان دلتنگ. دلتنگ صدای مادر. مادری که صبحِ روزِ معلّم، اوّلین نفری بود که زنگ می زد و این روز را به من تبریک می گفت. روزِ معلمِ امسال، نشستم و چشم به تلفن دوختم. « زنگ بزن دیگر! زنگ بزن لعنتی، می خواهم صدای مادرم را بشنوم.زنگ بزن، دِ یالله.»
داشتم با خودم، با دلم، با روح و روان غمزده ام کلنجار می رفتم، که زنگ به صدا درآمد. امّا نه زنگِ تلفن، بلکه زنگ درِ خانه. از جای بلند شده و با بی حوصلگی در را باز کردم. پشتِ در چشم و دلم با دیدنِ نوه ام روشن شد. دستانِ کوچکِ پر گلش را به طرفم دراز کرده و داشت روز معلم را تبریک می گفت. دلم باز شد، چه باز شدنی. دسته گل را از دستش گرفته و دو طرف گونۀ کوچک و خوشگلش را بوسیدم. گوئی دنیا را به من هدیه داد. مادرش پشت سرش ایستاده بود و یادش می داد چگونه مرا بغل کند و تبریک بگوید. خوشا به حال چنین مادرانی و خوشا به حال مادربزرگانی که چنین عروس ها و نوه هایی دارند.
*
بالام بالام بال دادیر
بالام آدام آلدادیر
شیرینی بال دان شیرین
آجی سی دا بئله بال دادیر
*

در این شب های مبارک قدر

مادرم:

مادرم، عزیزی که رفتی و دیدارت به قیامت ماند، دلم از دوری ات عجیب تنگ می شود. پس از گذشت دو ماه و اندی، هنوز به نبودنت عادت نکرده ام. شب قدر به یادت حلوائی پختم به شیرینی سخنِ شیرین ات. به یاد ایّامی که حلوا می پختی و داخل بشقابهای کوچک می ریختی و یک سینی پر از این بشقابها را دستم می دادی که بین در و همسایه پخش کنم. تا به هنگام افطار دهانشان را شیرین کنند. می سپردی که بگویم صلوات دارد. همسایه ها هم می پختند و پخش می کردند. حلوا، شعله زرد، خرما ونذری های دیگر. هر دقیقه و ثانیه ای که به زمانِ افطار نزدیکتر می شد، نازمان را می کشیدی. می گفتی که ناز بچّه های روزه دار خریدن دارد. گاهی که گرسنگی و تشنگی امانم را می برید و می گفتم:« فلان همکلاسی ام روزه نمی گیرد. می گوید ما سحری بلند نمی شویم و صبحانه و ناهار و شام هم می خوریم. والدینم می گویند ول کن کی گفته باید گرسنه بمانیم؟»
جواب می دادی:« اعتقاد همکلاسی ات به ما ربطی ندارد. آنها آنگونه می اندیشند و زندگی می کنند، ما اینگونه. به او بگو عیسی به دین خود و موسی به دین خود.»
می گفتی:« اگر مردم بدانند که معنی عیسی به دین خود و موسی به دین خود، چیست؟ بسیاری از مشکلات حل می شود.  
مادرم، امسال اوّلین سالی است که شب های قدر را بدون شنیدن صدای تو سپری می کنم. دارم فاتحه می خوانم و در آخر زبانم نمی چرخد که اسمت را به زبان بیاورم. خوب پیر شده بودی. دلت نمی خواست زمین گیر شوی، می گفتی:« اوچ گون یاتاق، سونرا تورپاق / سه روزی بیماری و روز چهارم مرگ» می گفتی:« ناسپاسی گناه است و عمرم را کردم و هر وقت خدا بخواهد می برد و راضی ام به رضای خدا. » تنها آرزویت زمین گیر نشدن و محتاج پرستار نشدن بود. به آرزویت رسیدی. امّا هیچ کدام از این دلایل سبب نمی شود که دلتنگ صدایت نشوم. ناسپاسی نمی کنم، امّا جایت در این روزهای مبارک به شدت خالیست.
مادرم، جان و دلم، آرام بخواب که آرامش حقِّ توست.

سالی که گذشت

سالی که گذشت

حکیم عمر خیام می فرماید:« از دی  که گذشت هیچ از او یاد مکن» درست میفرماید. امّا آن دی  که گذشت، فراموش نشدنی بود. منظورم سال 1401 است. سال غم و گریه و فریاد و فغان و داد و بیداد. خیلی ها داغدار شدند. در سالی که گذشت،  در سوگ یکی از عزیزترین و بهترین کسانم، مادرم، خون گریستم. مادر، مادر که داغش کهنه نمی شود. پیر هم شود، باز مادر است و عزیز و دل کندن از او مصیبت است و بس.
مادرم، مهربانم، مهربان ترینم، سیزده بدر امسال بی تو صفائی نداشت. مرور خاطرات بود و اشکی که بغض گلویم را می فشرد و راه نفسم را می برید. سالها  دور از تو در غربتستان، با تصویر و صدایت، زندگی لذت کردم. اکنون شماره ات را می گیرم، تو نیستی که با لحنی جانانه « بعععله » بگویی. صدای زنگ تلفن گوشم را می آزارد.
مادرم، مهربانم، خوبی غربت فقط در این است که چشمم به درِ بستۀ خانه ات را نمی بیند. شاهد خالی کردن اسبابِ خانه ات نیستم. از خیابان و کوچه ای که عبور می کردی، نمی گذرم. ردِّ پاهایت را که در جای جایِ کوچه و خیابان و مسجد و حسینیه، باقی است، نمی بینم. ای وای مادرم، بی تو بودن چه سخت است. 
*

آن روز، اوّلین روز نوروز

 

مادرم، جان و دلم
آن روز سه شنبه اوّل فروردین 1402 مصادف با 21.03.2023 بود. آری اوّلین روز از نوروز. آخرین هدیۀ  نوروزی ام رسید. نه از چادرنماز گلی خبری بود و نه از لوکا و اریس و باسلوق و سوجوق. امسال هدیه ات به جای شعف و شادی، مرا گریاند. با دیدن حلوای چهلم و قرآن ات که هدیۀ پدر بود و چادرنماز نه گلدار بلکه سرمه ای رنگ با خال های سفید، به سختی گریستم. نه شماره تلفنی بود و چت و فیس تایم ات که زنگی بزنم و با خوشحالی خبر دهم که مادرم هدیه ات رسید و تو با لحنی خوشحال بگویی نووووش جانتان. باید عادت کنم به نبودنت. امّا این بسیار سخت است.
مادرم، مهربانم، مهربانترم، مهربان ترینم، دل و جانم، راستی چقدر سخت و طاقت فرساست داغ تو بر دل داشتن.

به بهانه هشتم مارس، نیمۀ شعبان، مادرم

 به بهانه هشتم مارس، نیمۀ شعبان، مادرم

مادرم، مهربانم، فداکارم، باید بودی و امروز « روز جهانی زن و نیمۀ شعبان » را به تو تبریک می گفتم. یادش به خیر که به مناسبت این دو روز برای تبریک گفتن، از هم پیشی می گرفتیم.
مادرم، مهربانم، فداکارم، دختری بود که اشکهای مادر را تاب نیاورد. خواهری بود که بهترین دوران زندگی اش را فدای خواهر کرد. مادری بود که به خاطر فرزندانش سوز سرمای زمستان و داغی  گرمای تابستان را به جان خرید. داغ فرزند دید و صبورانه تحمّل کرد. خاله و عمّه و زن عمو و زن دایی مهربان ، دوست و یاورِهمسایگان و گل سرسبدِ ایل و تبارمان بود. رفت و جای خالی اش پر شدنی نیست.
هم او بود که قرآن به دستم داد و اوقات فراغتم مرا به خواندن مجلات جوانان و اطلاعات و غیره، تشویق کرد. اینگونه کتابخوانم کرد. شش کلاس سواد داشت و کم سوادی از روشنفکری اش نکاست.
هر سال نیمۀ شعبان، دهانمان را با شیرینی های سنّتی اش شیرین کرد.
مادرم، مهربان، اسطورۀ فداکاری روزجهانی زن و نیمۀ شیرینِ شعبانت مبارک.
اکنون آسوده و آرام بخواب که آرامش حقِّ توست.

منی ده آپار یانیندا

 منی ده آپار یانیندا

یادیما گلیر کی اوشاقلیقدا ، آنام چادراسینی باشینا اؤرتوب ائودن ائشیه چیخاندا ، خیرداجانا اللریمنن اونون چادراسینین قیراغیندان یاپیشیب دالیسی جان گئده ردیم. هردن بیر الیمی دالی چکیب دئیه ردی : اوزور یئرینه گئدیرم. اوزور یئرینه اوشاقلاری آپارمازلار. اوره گیم تیتره ردی .اوره کدن  و اوره گیمده یالواراردیم کی منی دا یانیندا آپار.
بویونلریم تلفوندا دانیشیریدق. دئدی : ساباحلاریم داش ماکی یا گئدیریخ. آخی بی بی مین جاوان اوغلونون ایلی دی دئدیم : اوره کدن چوخ ایستیرم کیچادراوین اوجوندان یاپیشیب دالینجا دوشه م .
گولومسه ییب دئدی : آپارمازدیم. آخی اوزور یئرینه اوشاقلاری آپارمازلار.
بیلیردی کی آپارماق ایسته سه ده یول اوزاق دی آیاقلاریم قیسسا. خیرداجا قیز بؤیویوب آما اللری او قدیر قیسسالیب کی آناسینین چادراسینا چاتمیر. دای نه ائیله مک . چاره دن اوزولموش لر کیمی اؤز اؤزومه شعر یازدیم ها بئله سی:

*

آنا گئدیرسن ماکویا

منی ده آپار یانیندا

الین یاپیشیب گئده رم

خیاوانی آتلایاندا

*

آنا جان واللاه باللاهی 

سه س ائله مه رم ، دینمرم

خورما دوتسالار یئمرم

چوخ قندیلن چای ایچمرم

*

دیزیم اوسته اوتورارام

واللاهی سؤزه باخارام

اوتاغا بؤیوک گیرنده

آیاقلارینا قالخارام

*

بیر آزجا ایجازه وئرسه ن

انجمنه باش وورارام

منی ائوده قویوب گئتسن

دولوب اوره گیم آغلارام

*

واللاهی سؤزه باخارام

آپارسان منی یانیندا

شولوخ ائیله مه رم اوردا

منی ده آپار یانیندا

سه شنبه 26/2/1385 - شهربانو ( قایاقیزی )

اسماعیل قارداشا بیر جواب

 اسماعیل قارداش ، بیر جواب

اورگی یانیخلی داغلی باجیندان

قبول ائله بیر ریاسیز سلامی

قارانلیقلار ایچیندن گلن های دان

تحویل آل بیر نئچه کلام جوابی

...

بوکولوب قامتیم یاشام یولوندا

سلامه گلیب توکلریم باشیمدا

سوروشاسان بو اینجه اوره ییمده ن

نئجه تاب گتیریم آخیر ظولوما

...

گؤزل یازدین آروادلارین حاققیندا

اوتورتدون هامیسین جئیران داغیندا

الین قولون وار اولسون کی بیرداها

سرین سو سپدین تاریخ یاراسینا

...

گؤزللیکین آدی آرواددیر دئدین

سئوگینین دادی دا آرواددیر دئدین

یاشامین سئوینجی آرواددیر دئدین

ساباهین شنلیگی آرواددیر دئدین

...

عطیر ساچان گوله به نزه تدین ساغ اول

دادلی شیرین بالا به نزه تدین ساغ اول

یاشیل باشلی سونا اولدوم شعرینده

جنت حوری سینه بنزه تدین ساغ اول

...

سنه بیرخیرداجا سؤزوم وار ائشیت

بیر قارداش باجیسین ائشیدن کیمی

قوی دردله شیم سنینله آی قارداشیم

بیر باجی قارداشلا دردله شن کیمی

...

نئیلیرم دیله گتیریب یازاسان

نه واخت خوشووا گلمدی پوزاسان

نئیلیرم گاهی داغا میندیرسن

گاهدا به یه نمییب یئره چالاسان

...

یورولموشام بال تک شیرین اولماقدان

دای پیخمیشام گول تک عطیر ساچماقدان

تومارلاییب بویوما اوخشاماقلا

اوبیرسی دونیادا پری اولماقدان

...

ییغیشدیر سؤز بیربیرینه دوزمه یی

آروادی سؤزلوکلرله به زه مه یی

بتردن اورهگین یانسا گر منه

اؤزون کیمی اینسان گؤره رسن منی

(  هشتم مارس سال 2006  در جواب شعر اسماعیل جمیلی )

*
شهربانو ( قایاقیزی )

سووقت - شهربانو قایاقیزی

سووقت

بیر نئچه گون قورتولورسان ، بو غربتین هاواسیندان

گئنه وطن تورپاغینا، گئدیرسن خوش حالین اولسون

بو اتاق بو دؤرد دوواردان، سویوق قانلی اینسانلاردان

بو غربتین آجی سیندان، قاچیرسان خوش حالین اولسون

یار و یولداشین گؤرورسن، آناوین الین اؤپورسن

وطنی طواف ائدیرسن، زیارتین قبول اولسون

*

سووقه ت نه ایستیرسن دئدین ، سیفاریش وئریم گلنده

تبریزیمین تورپاغیندان ، بیر اوووج گتیر گلنده

یار و یولداشدان آنامدان ، قوهوم قونشودان آتامدان

مدرسه شاگیردلاریمدان ، بیر خبر گتیر گلنده

تربیت بازارا گئتسه ن ، شیشه گرخانادان کئچسه ن

بوز شووه ره ن شربتیندن ، بیر ایسکان گتیر گلنده

سیخیلدیم قیش هاواسیندان ، هم شاختا همی قاریندان

وطنین باهار یاییندان ، بیر آزجا گتیر گلنده

*
شهربانو( قایاقیزی )

اَر یا آت؟ - شهربانو( قایاقیزی )

 ار يا آت ؟؟؟

ار ائوينده ائشيتديم

بير تازا سوزله ر گئنه

بير سوز دئديم باغيردی

مينيك  وئرمه ره م سه نه

*

دئديم بايرامدير گئداخ

ائل طايفا ما گؤروشه

بايرام بوندان اوتوردور

هاوالار بير ده گيشه

*

حرمت ائيله بير آزجا

آغ بيرچه ک آغ ساققالا

بيزله ر گئده ريک قالار

ياخجي ليق بو دونيادا

*

دوسلوغو تازالياق

كدوره تده ن نه چيخار

تازا ائيلده كهنه درد

والله باغريمیسيخار

*

سویله دی چوخ دانيشما

ايشله ريمه قاريشما

هرنه دئسه م من سنه

نيه نولار سوروشما

*

دئديم پيس سوز دئمه ديم

بير خطا ائيله مه ديم

ايسته ديم كی بايرامدا

من ده گوروشه گئديم

*

باغيردی كی آرواد سان

ييغيش اوتوريئرينده

من بيرخانين اوغلويام

مينيک وئرمه ره م سه نه

*

كيشی اوتوران يئرده

آرواد هئچ واقت دانيشماز

صاحابينين ايشينه

هئچ بير زامان قاريشماز

*

اونون بو سؤزله رينده ن

گؤزوم چيخدی كلله مه

آممان اوره گيم دئدی

داها هئچ بير سؤز دئمه

*

گئنه ده كي دؤزمه ديم

بير داها ديله گه لديم

ته زده ن باغيردی منه

قورخوسوندان تيتره ديم

*

دئديم آخير نازلی يار

البت پاشا و خانسان

مينيک وئرمه ک ده نه دير

معوذ بالله آتسان ؟

*

بير داها باغيراندا

قلمه ته كين اسديم

نه يالان كی ته پيكده ن

قورخوب سه سيمی كه سديم

*

آمان الله بير آتنان 

وصلت ائيله ميشه م من ؟

گؤزوم چه لپه شيك گوروب ؟

خطا ائيله ميشه م من ؟

*

بير آتيلان آدامين

يئر گؤی قه ده ر فرقي وار

ايندی آنلاديم هله

گؤره جه ک گونله ريم وار

*

بئيله ياريم آداما 

من نئجه سؤز قانديريم ؟

ياخجی پيسين فرقينی

آخ نئجه بس آنديريم ؟

*

الغرض آی خانيملار

يازديم كی اوخويار سيز

خانيملارين دردينی

سيز ياخجی آنليار سيز

*

در رثای مادرم

 در رثای مادرم

دیندیرمیون قان آغلارام
آنام، مهربانیم گئدیب
بوینو بوکوک بیر بلبلم
گولوم گولوستانیم گئدیب
هجران اوتوندا یانیرام
روحوم، بوتون جانیم گئدیب
اوددا یاندی افغانیمدان
بیلدی کی جانانیم گئدیب
دیندیرمیون آغلیر کؤنول
جاندان شیرین جانیم گئدیب
شهربانو( قایاقیزی)
( 1401.11.04 / 2023.01.24 )
*